Passende & tijdige interventie SID

Een passende en tijdige interventie bij secundaire immuundeficiëntie (SID) is essentieel om het risico op infecties te beperken en infectie gerelateerde complicaties te voorkomen. Bij patiënten met SID is het infectierisico niet gelijkmatig verdeeld in de tijd, maar het hoogst in de eerste 3–6 maanden na start van behandeling voor onder andere chronische lymfatische leukemie (CLL) en multipel myeloom (MM). ¹⁸–²¹ Dit verhoogde risico blijft echter ook op langere termijn bestaan, wat het belang van een structurele en proactieve benadering benadrukt. ²¹

De benadering van SID is primair gericht op preventie van infecties, beperking van infectie‑expositie en waar mogelijk herstel van de immuunfunctie. ³˒²² Afhankelijk van het klinisch beeld en het risicoprofiel van de patiënt kunnen ondersteunende maatregelen worden overwogen, zoals profylactische vaccinaties met niet‑levende vaccins, het inzetten van antibiotische profylaxe en intensievere monitoring. ³˒²²˒²³

Bij patiënten met secundaire antistofdeficiëntie kan immunoglobulinesubstitutietherapie (IgRT) een belangrijke rol spelen binnen de ondersteunende behandeling. IgRT is gericht op het verlagen van het aantal en de ernst van infecties en kan bijdragen aan het stabiliseren van de klinische situatie bij patiënten met recidiverende infecties. ²²˒²⁵ Zowel intraveneuze als subcutane toedieningsvormen zijn beschikbaar, met verschillen in doseringsinterval en mogelijkheden voor thuisbehandeling. ²⁴˒²⁵

Een onderscheidend aspect van SID ten opzichte van primaire immuundeficiënties is dat de aandoening in sommige gevallen reversibel kan zijn wanneer de onderliggende oorzaak – zoals intensieve behandeling of actieve ziekte – wordt aangepakt of weggenomen. ⁴˒⁵ Dit maakt tijdige herkenning en interventie extra relevant, omdat vroege maatregelen kunnen bijdragen aan herstel van de immuunfunctie en het voorkomen van langdurige complicaties.

Deze inzichten benadrukken dat de interventie bij SID niet beperkt zou moeten blijven tot het behandelen van infecties zodra deze optreden, maar onderdeel moet zijn van een proactieve strategie binnen de totale patiëntenzorg. ³˒²² Daarmee kan niet alleen de infectielast worden verminderd, maar ook de continuïteit van de oncologische behandeling en de algehele uitkomst voor de patiënt worden ondersteund. ⁸–¹⁴

Referenties 

  1. Chinen J, Shearer WT. Secondary immunodeficiencies, including HIV infection. J Allergy Clin Immunol. 2008;121(2): S388–392.
  2. Dhalla F, Misbah SA. Secondary antibody deficiencies. Curr Opin Allergy Clin Immunol. 2015;15(6):505–513.
  3. Patel SY, et al. Prevalence and burden of secondary immunodeficiency. Front Immunol. 2019; 10:33.
  4. Ballow M, et al. Secondary immunodeficiency disorders. Front Immunol. 2022; 13:928062.
  5. Bonet CM, et al. Reversibility and management of secondary immunodeficiency. Expert Rev Clin Immunol. 2020;16(9):911–921.
  6. Reiser M, et al. Infectious complications in hematological malignancies. Eur J Haematol. 2017; 99:169–177.
  7. Nosari A. Infectious risk in hematologic malignancies. Mediterr J Hematol Infect Dis. 2012;4: e2012070.
  8. Crassini KR, et al. Infections and survival in chronic lymphocytic leukemia. Haematologica. 2018;103: e329.
  9. Bringhen S, et al. Infection-related morbidity in multiple myeloma. Haematologica. 2013; 98:980–987.
  10. Djebbari F, et al. Impact of severe infections on survival in multiple myeloma. Haematologica. 2020;105: e474–479.
  11. Mato AR, et al. Treatment discontinuation due to infection in CLL. Haematologica. 2018;103(5):874–879.
  12. Parikh SA, et al. Survival outcomes following ibrutinib interruption. Cancer Med. 2020; 9:3390–3399.
  13. Hardy-Abeloos C, et al. Event-free survival following treatment interruption in CLL. J Hematol Oncol. 2020; 13:66.
  14. Ying L, et al. Risk of infection with lenalidomide in multiple myeloma. Oncotarget. 2017; 8:46593–46600.
  15. Rodon P, et al. Age-related infection risk in multiple myeloma. Eur J Haematol. 2001; 66:11–17.
  16. Srivastava S, Wood P. Diagnosis and management of secondary immunodeficiency. Clin Med (Lond). 2016; 16:571–576.
  17. Jolles S, et al. Clinical presentation of antibody deficiency. Clin Exp Immunol. 2017; 188:333–341.
  18. Balmaceda N, et al. Timing of infection risk in CLL and MM. BMC Cancer. 2021; 21:730.
  19. Stephens DM, Byrd JC. Infectious complications of novel agents. Blood. 2019; 133:1298–1307.
  20. Blimark C, et al. Early infections after diagnosis of multiple myeloma. Haematologica. 2015;100(1):107–113.
  21. Terpos E, et al. Management of infections in multiple myeloma. Haematologica. 2015; 100:1254–1266.
  22. Jolles S, et al. Immunoglobulin replacement therapy in secondary immunodeficiency. Blood Rev. 2023; 58:101020.
  23. Giralt S, et al. Supportive care in hematological malignancies. Clin Lymphoma Myeloma Leuk. 2023; 23:719–732.
  24. International Patient Organisation for Primary Immunodeficiencies (IPOPI). Immunoglobulin replacement therapy – one size does not fit all. 2016.
  25. Wasserman RL, et al. Immunoglobulin therapy: routes and dosing considerations. J Clin Immunol. 2016; 36:571–582.